Een Gerbil als Huisdier

VIDEO - De Gerbil, ook wel bekend als de woestijnrat, is oorspronkelijk afkomstig uit Mongolië en Noord China waar hij leeft in uitgestrekte woestijnen en dorre gebieden. Deze gebieden kenmerken zich door weinig regenval en dus ook weinig groen en begroeiing. Toch heeft de Gerbil meer overeenkomsten met de hamster en muisachtigen dan met de rat. Desalniettemin worden ze nog steeds vaak woenstijnratjes genoemd.

Oorsprong van de Gerbil

Zoals je hierboven al even kort hebt kunnen lezen komt de Gerbil oorspronkelijk uit Mongolië en het Noorden van China alwaar hij voornamelijk leeft in hele droge en dorre gebieden. Inmiddels is de Gerbil hier zo aan gewend dat zijn gehele lichaam zich hieraan heeft aangepast om te kunnen overleven in deze barre omstandigheden. De  volledige spijsvertering heeft zich aangepast aan de leefomstandigheden en ook eitwitten heeft de Gerbil maar in zeer beperkte vorm nodig om te kunnen overleven. Aangezien een woestijn zich kenmerkt door grote uitgestrekte kale vlaktes biedt dit maar voor weinig dieren een stabiele leefomgeving. Sterk wisselende temperaturen (dag en nacht) en door de kale vlaktes weinig mogelijkheden om je te verschuilen tegen bijvoorbeeld roofdieren of de brandende zon maken het overleven in een woestijn zo bijzonder moeilijk. Gerbil hebben hier een goede oplossing voor gevonden, namelijk het leven onder de grond. Door middel van oneindige tunnels en gangen onder de grond weet de woestijnrat hier te overleven en zich te beschermen tegen roofdieren en de extreme weersinvloeden die de woestijn met zich mee brengt.

Gerbil woenstijnratjes

In de 19e eeuw werd voor het eerst een Gerbil geïmporteerd naar Parijs in Frankrijk door meneer David waarna in de decennia erna vele expedities volgden waarbij wilde Gerbils werden gevangen en meegenomen naar Europa. In eerste instantie waren ze voornamelijk te bezichtigen in dierentuinen, maar ook steeds meer laboratoria waren in het bezit van dit woestijnratje. Uiteindelijk zijn de Gerbils vanuit deze zelfde dierentuinen en laboratoria terecht gekomen bij mensen die ze gingen houden als huisdier. Inmiddels is de Gerbil uitgegroeid tot één van de meeste populaire knaagdieren die wordt gehouden als huisdier en door een meer gevarieerd aanbod in kleuren is de keuze tegenwoordig ook wat ruimer dan vroeger. Over de kleuren later nog meer...

Gedrag van een Gerbil

Gerbils zijn zeer sociale diertjes die in het wild ook leven in grotere groepen en/of families. Dit vinden ze prettig en gezellig en voor de tamme Gerbil die wordt gehouden als huisdier is dit eigenlijk niet anders. Wanneer je een Gerbil alleen in een kooi plaatst zonder soortgenootjes dan zal hij in eerste instantie vreemd gedrag gaan vertonen en uiteindelijk helemaal weg kwijnen in zijn kooi. Wanneer je dus overweegt om een Gerbil aan te schaffen weet dan dus dat je minimaal twee moet aanschaffen en bij voorkeur zelfs nog een aantal meer. Toch is het wel heel erg belangrijk wel even wat langer stil te staan bij dit punt, want Gerbils kunnen onderling ook bijzonder agressief gedrag naar elkaar vertonen en doorgaans speelt dit wanneer Gerbils elkaar niet kennen. Deze gevechten zijn een kwestie van er op of er onder en dus op leven of dood. Kortom, het gaat er dan vaak erg heftig aan toe waarbij uiteindelijk eentje het onderspit zal delven. Je kunt dit voorkomen door alleen jongen Gerbil bij elkaar te plaatsen die van jongs af aan al met elkaar opgegroeid zijn. Doorgaans is de acceptatiegraad bij "familie" onderling erg hoog en dus gaat dit vaak altijd wel goed. Dit komt omdat ze elkaar herkennen aan de geur en zodoende precies weten wie er bij hoort en wie niet. Kijk echter wel uit met het uitzetten en terug plaatsen van een Gerbil in de kooi. Wanneer hij soms al minder dan 24 uur uit de kooi is weg bij zijn familie/huisgenoten is hij gelijk al een vreemde voor hen wanneer hij vervolgens daarna weer terug geplaatst wordt. Ze herkennen namelijk helemaal geen huisgenoten, familie, broers, zussen of ouders. Alles wordt gelijk aangevallen en/of weg gejaagd. Een Gerbil die ontsnapt en na 12 uren wordt terug gevonden wordt vaak al niet eens meer herkend. Haal de Gerbil dus alleen uit z'n kooi voor een langere tijd wanneer dit echt nodig is. Laat je bij de aanschaf van een Gerbil wel goed informeren door de dierenspeciaalzaak of de kweker waar de Gerbils koopt. Zij weten vaak precies wat wel en wat niet bij elkaar gezet kan worden waardoor een hoop bloed en ellende voorkomen kan worden. Ook voor mensen is de Gerbil een lief een sociaal knaagdier. Hij is niet alleen erg nieuwsgierig, maar ook bijzonder lief en gezellig en bovenal betrekkelijk eenvoudig tam te maken. Hun nieuwsgierigheid maar ook alertheid uiten ze door regelmatig even op hun achterpootjes te gaan staan en zo hun omgeving in zich op te nemen en te scannen. Hij zal niet gauw mensen bijten zolang je er op de goede manier mee om gaat. Onthoudt maar dat een Gerbil normaal gesproken alleen zal bijten wanneer hij echt geen andere uitweg meer ziet. Wanneer je de Gerbil rustig tam maakt en laat wennen aan je handen kun je ze eenvoudig en makkelijk oppakken met je hand zonder dat ze proberen te vluchten of weg te springen. Tamme Gerbil

Huisvesting van een Gerbil

Naast normale traliekooien zie je ook meer en meer glazen bakken waarin de Gerbil wordt gehuisvest. Het voordeel van een glazen bak is dat je hierin de natuurlijke leefomgeving van de Gerbil wat beter na kunt bootsen. Door op de bodem een laag zand vermengd met houtsnippers (gewoon ouderwets zaagsel wordt hier bedoeld) en hooi aan te brengen biedt je de Gerbils de mogelijkheid om te graven en tunneltjes te maken. Hiermee biedt je ze een meer natuurlijke leefomgeving dan in een traliekooi en zullen ze zich dus heel goed thuis gaan voelen. Wij hebben momenteel geen glazen bakken voor Gerbils in ons assortiment aangezien deze bijzonder lastig te verzenden zijn en veelal glasbreuk opdoet tijdens het transport. Met name het merk Ferplast heeft speciale glazen Gerbilkooien die ook van bovenaf afgedicht zijn en beschikken over voldoende ventilatie in het verblijf. Een beetje verse lucht is immers onmisbaar! Ongeacht de keuze voor een Gerbilkooi of glazen bak, beide keren moet dit een verblijf zijn die ook van boven af afgedicht kan worden. Gerbils zijn namelijk meer dan uitstekende springers en het niet afdekken van de bovenkant van hun verblijf is vragen om ontsnapte Gerbils. Ondanks dat een glazen bak volgens de meeste kenners beter is dan een normale traliekooi wordt deze laatstgenoemde toch veel vaker verkocht dan de glazen variant. Dit heeft te maken met onder andere het verschil in aanschafprijs. De glazen bakken zijn aanzienlijk duurder en bovendien hebben Gerbils die wel in een normale traliekooi leven hier op geen enkele manier onder te lijden. Dus ook een normale Gerbilkooi voldoet nog steeds prima. Uiteraard heb jij het laatste woord en is de keuze aan jou. Hieronder een geschikte Gerbilkooi en een glazen bak voor Gerbil. gerbil kooi, glazen bak gerbils Gerbilkooien

Inrichting van een Gerbilkooi

Eenmaal een kooi uitgezocht is het natuurlijk ook belangrijk om zorg te dragen voor een juiste inrichting van de kooi. Zo is een slaaphuisje erg belangrijk, maar voldoende mogelijkheden om te klimmen en te spelen. Een huisje is belangrijk zodat de Gerbil hierin lekker in alle rust kan slapen...dit behoeft verder geen uitleg meer denk ik. Uiteraard is het ook belangrijk, wanneer de Gerbil wakker is, dat hij voldoende afleiding en beweging krijgt en speelgoed helpt hierbij. Zo kun je bijvoorbeeld een loopwiel in de kooi plaatsen (zie foto hier rechtsboven) maar daarnaast zijn er nog legio andere speeltjes voor knaagdieren. Wanneer je overweegt een loopwiel aan te schaffen koop dan bij voorkeur een dicht loopwiel. Dit is veiliger voor de Gerbil omdat zijn pootjes en staart niet tussen de spijlen van het wiel kunnen komen op deze manier. De staart van de Gerbil is namelijk erg gevoelig en breekt zomaar af wanneer deze in zo'n looprad vast blijft zitten en zal ook nooit weer aangroeien zoals bij een hagedis. Ook een stuk wortelhout is een prima aanvulling op de rest van het speelgoed.

Voeding

Nou stelt de Gerbil niet direct de grootse eisen aan zijn voeding, zeker niet als het gaat om de hoeveelheid voeding per dag. Doorgaans heeft één Gerbil voldoende aan 10 tot 15 gram gerbilvoer per dag. Ze zijn vanuit de natuur al gewend aan kleine hoeveelheden voedsel en water en hun hele spijsverteringsstelsel is hier op ingesteld. Het is echter wel belangrijk dat je ze het juiste voedsel geeft. Zo zijn bijvoorbeeld zonnebloempitten en pinda's helemaal niet gezond voor een Gerbil. Een goed gemengd knaagdierenvoer is wel geschikt voor de Gerbil. Daarnaast kun je ze regelmatig wat meelwormpjes of buffalowormpjes geven...dit is goed voor de dierlijke eiwitjes. Ook wat groente en fruit op z'n tijd kan geen kwaad. Regelmatig een stukje appel of wat broccoli kan helemaal geen kwaad en is alleen maar gezond voor ze. Het is belangrijk dat je er voor zorgt dat er ten allen tijden voldoende hooi aanwezig in het verblijf. In hooi zitten belangrijke vezels voor de Gerbil die bijdragen aan een goede en evenwichtige spijsvertering. Dit geldt overigens voor alle knaagdieren hoor, niet alleen voor de Gerbil. Zorg tot slot ook voor een klein drinkflesje met vers water in de kooi. Vaak zit zo'n drinkflesje ook al bij de kooi wanneer je deze aanschaft.  Nou drinken knaagdieren, dus ook de Gerbil, eigenlijk helemaal niet zoveel, dit deden ze immers in het wild in de woestijn ook niet omdat het er meestal simpelweg gewoon niet was. Door toch een drinkflesje met vers water op te hangen in de kooi kan de Gerbil zelf naar eigen behoefte wat drinken indien nodig. Zorg tot slot regelmatig voor wat kleine takjes van wilgen of fruitbomen in de kooi. De Gerbil is een knaagdier en dat betekend dat hij graag knaagt met zijn tanden. Deze tanden groeien echter altijd ook gewoon door en dus moeten ze wel voldoende slijten alvorens ze te lang worden. Takken van fruitbomen of een wilgentak helpen hierbij, maar ook een stukje knaagsteen voldoet uiteindelijk prima!

Verzorging van een Gerbil

Wie besluit een huisdier te nemen moet hier natuurlijk ook goed voor zorgen en voor een Gerbil geldt dit uiteraard ook. De verzorging voor een Gerbil is betrekkelijk weinig werk en ook de verzorging voor een aantal Gerbils in één kooi is allemaal prima te overzien. Toch lopen we even een paar belangrijke zaken door die je gewoon moet weten. Gerbils zijn natuurlijk maar kleine diertjes en bij kleine diertjes horen ook kleine poepjes en plasjes om het maar even in Jip en Janneke taal te bewoorden. En deze behoeften doen ze ook nog eens op één, soms twee vaste plekken in de kooi. De hebben als het ware een eigen wc en die staat altijd op de zelfde plaats. Je ziet snel genoeg waar deze knaagdieren toilet zich bevindt en dus is het verstandig en hygiënisch om eenmaal daags even die plaats(en) te verschonen en een klein handje vers zaagsel erbij te gooien. Hier ben je binnen twee minuten mee klaar. Gerbils Albino - Witten gerbil Vervolgens houdt je één keer per maand een grote schoonmaakbeurt en maak je de kooi van onder tot boven helemaal schoon. Uiteraard is de interval voor het volledig schoonmaken van je kooi wel afhankelijk van de grote van de kooi en de hoeveelheid Gerbils die er in deze kooi wonen. Een kleine kooi met veel Gerbils erin zal wellicht iedere week wel schoongemaakt moeten worden. Zodra het begint te stinken ben je eigenlijk al te laat en moet je dus echt even in actie komen. Nou laten Gerbil van nature geen sterk ruikende geuren achter voor ons als mensen, dus alvorens de kooi begint te stinken moet de kooi toch al behoorlijk vervuild zijn. Ook voerresten die kunnen gaan bederven moet je tijdig verwijderen uit de kooi. Kortom, zorg voor een schone en hygiënische verblijfplaats voor je Gerbils, dat is ook voor deze kleine woestijnrat wel zo prettig.

Voortplanting van de Gerbil

Voordat we het gaan hebben over de voortplanting van de Gerbil is het eerst belangrijk het een mannetje van een vrouwtje te kunnen onderscheiden en eigenlijk is dit heel eenvoudig. Beide hebben een geslachtsopening, alleen bij een mannetje is de ruimte tussen deze geslachtsopening en de anus groter dan bij een vrouwtjes Gerbil. Gerbils zijn al op zeer jonge leeftijd geslachtsrijp, namelijk vanaf gemiddeld 8 weken al. Toch is het verstandig, zeker als je bewust er voor kiest om met deze diertjes te fokken, pas te beginnen op een leeftijd van 3 tot 4 maanden, althans dit geldt voor een vrouwtje. Mannetjes zouden eventueel ook al wel eerder aan de bak kunnen, echter is het nog maar de vraag of een jonger mannetje geaccepteerd wordt door een ouder vrouwtje. Vroeg beginnen betekend ook vroeg eindigen, want zo rond de leeftijd anderhalf jaar zijn de vrouwtjes Gerbils al niet meer vruchtbaar. In de vruchtbare periode van de Gerbil laat het vrouwtje gemiddeld eens per 6 dagen een paring toe. Er van uitgaande dat de dekking gelukt is heeft de vrouwtjes Gerbil vervolgens een draagtijd van 24 tot 26 dagen. Wanneer de moeder zelfs nog pups heeft op het moment dat ze weer drachtig is kan ze het jongen zelfs uitstellen tot 42 dagen zodat de huidige jongen dan inmiddels het nest hebben verlaten. De jongen die dan ter wereld komen zijn bij de geboorte nog blind en helemaal kaal, zijn ongeveer 2 cm groot en wegen slecht 2 tot 3 gram. Gemiddeld krijgt een Gerbil zo'n vier tot vijf jongen per keer. Voordat de Gerbil gaat werpen maakt het mannetje een goed beschut nest (vaak een hol) in bijvoorbeeld hooi of papiersnippers. Enkele uren later tot hooguit een dag later is het dan zo ver. De jongen worden dus geboren in dit hol en groeien vervolgens razendsnel. Na één week hebben de jongen al een vacht en na gemiddeld 16 tot 18 dagen gaan ook de oogjes open. Tot een leeftijd van 4,5 week drinken de jongen volledig bij hun moeder en vanaf drie weken beginnen ze daarnaast ook al vast voedsel te eten. Op een leeftijd van 6 weken is de tijd aangebroken om het nest te verlaten. Vanaf nu het belangrijk de jongen bij de ouders vandaan te halen en in eigen kooien te plaatsen...ze kunnen namelijk al prima voor zichzelf zorgen inmiddels. Let er hierbij wel op dat je niet alle broertjes en zusjes weer bij elkaar zet, want dan dekt alles elkaar en dan kan niet de bedoeling zijn. Ook hierbij geldt wel weer....zet ze niet alleen in een kooi want dan worden ze doodongelukkig met alle gevolgen van dien!

Koppelen van Gerbils

Eerder in dit artikel heb je al kunnen lezen dat je niet zomaar lukraak alle Gerbils bij elkaar in één hok kunt zetten wanneer ze elkaar niet kennen of zelfs wanneer ze een paar dagen uit elkaar zijn gehaald. Maar hoe moet het dan wel? Wanneer je het goed aanpakt is nagenoeg elke Gerbil te koppelen aan een andere Gerbil, ongeacht het geslacht en de leeftijd van de Gerbils.  Het koppelen van een mannetje en een vrouwtje gaat doorgaans heel eenvoudig, echter je zult dan wel de gevolgen ook moet kunnen en willen aanvaarden, namelijk jongen. Omdat een koppel Gerbil in een half jaar tijd wel 6 nesten kan krijgen (wat overigens eigenlijk de max is voor een Gerbil, zul je ze na deze periode toch weer uit elkaar moeten halen. Wanneer je dus niet wilt fokken met de Gerbil is het verstandig twee Gerbil bij elkaar te zetten van het zelfde geslacht. Maar goed, dit gaat dus niet zo eenvoudig als een man en een vrouw tenzij de jongen tussen 4 en 6 weken oud zijn. Tot deze leeftijd gaat het vaak nog wel goed. Bij het koppelen van Gerbils vanaf een leeftijd van 8 weken is het verstandig de volgende methode toe te passen. Deze kun je vinden op de website www.gerbil.nl .

Uiterlijk van een Gerbil

Uiteraard heb je meerdere plaatjes gezien van de Gerbil in dit artikel en hieronder vindt je zelfs nog een leuk filmpje van een paar Gerbils, dus ik denk dat je ongeveer wel weet hoe een Gerbil eruit ziet. Toch is er een grote variatie in kleuren ontstaan de afgelopen eeuw en hieronder tref je daar een overzicht van aan.
  • Agouti of ook wel wildkleur of naturel genoemd- dit is de oorspronkelijke kleur zoals de Gerbil vroeger was.
  • Zilver Agouti - ook wel de chinchilla kleur genoemd.
  • Argente of Geel-wildkleur - hele lichtgele kleur met een witte buik en rode ogen
  • Argente Creme - deze kleur is iets lichter dan de hierboven genoemde Argente kleur
  • Algerijn (dark eyed honey) - tot de leeftijd van 2 maanden hebben ze een lichtgele vacht met zwarte pootjes, staart, oren en snuit. Na 2 maanden krijgt de gele vachtkleur een warmere teint en worden de pootjes, staart, oren en snuit gewoon weer licht van kleur. Wel krijgt de vacht een zachte zwarte ticking. De ogen zijn altijd zwart net als de nagels en voetzolen.
  • Zilver Algerijn (Polar Fox) - kruising van de Zilver Agouti en de Algerijn
  • Zwart - Gitzwart met een glanzende vacht
  • Lilac - een effen lilackleurige vacht.
  • Duifdrijs (dove) - Iets lichter dan lilac kleur met ook rode oogjes
  • Spierwit met rode ogen - nope geen albino, want bij deze kleurslag heeft de Gerbil nog een donkere waas op de staart en een albino heeft dat niet.
  • Albino - Spierwit met rode ogen zoals we dat kennen van albino's
  • Siamees - vergelijkbaar met de Siamese kat, dus herkenbaar aan de donkergekleurde uiteinden van de oren, staart en poten (extremiteiten genoemd)
  • Burmees & Tonkanees - beide vergelijkbaar met de Siamees, echter doordat de vacht een paar slagen donkerder is, zijn de verschillen (het contrast) tussen de vacht en de point (extremiteiten) veel kleiner.
  • Canadian White Spot - voorkomend in diverse kleuren, echter ze hebben allemaal een witte vlek op hun kop en in hun nek.
  • Bont - deze kleurslag heeft meer witte vlekken dan een Canadian White Spot. Alle Gerbils die dus meer witte vlekken hebben dan de Canadian vallen onder de noemer bont.