Hondsdolheid bij Honden

VIDEO - Hondsdolheid...we hebben er allemaal vast wel eens van gehoord, maar wat is hondsdolheid nu eigenlijk precies en hoe lopen we het op? Hondsdolheid, ook wel rabiës genaamd, wordt veelal opgelopen door een beet van een hond, vos of een vleermuis. Om daadwerkelijk hondsdolheid op te lopen moet het dier waardoor je bent gebeten wel besmet zijn met het rabiës virus.

Wat is het rabiës virus nou precies?

Het Rabiës virus is één van de meest bekende overdraagbare virussen die van dier naar mens kunnen worden overgedragen. De overdracht ofwel de besmetting van het virus vindt meestal plaats via een beet van het besmette dier waarbij speeksel vrijkomt waar de ziektekiemen in nestelen. Ook via de nagels, dus door gekrabt te worden, is besmetting  van het rabiës virus mogelijk al komt dit bijna niet voor. Wanneer er na een beet van een besmet dier niet snel een anti-gif of beter gezegd...een vaccinatie wordt toegediend zal het virus meestal leiden tot de dood. Toch is het zo dat hondsdolheid nagenoeg niet meer voorkomt in Europa en dus ook niet meer in Nederland. De laatst bekende besmetting met het rabiës virus dateert van 2008 waarbij gezegd moet worden dat het virus bij deze persoon opgelopen is in het buitenland. Wanneer onverhoopt door een arts of een dierenarts het rabies virus toch geconstateerd wordt, dan geldt hiervoor een meldingplicht bij de NVWA, de Nederlands Voedsel en Waren Autoriteit. Niet alleen honden, vossen en vleermuizen kunnen drager van het virus zijn. Ook andere huisdieren zoals katten en knaagdieren kunnen besmet raken met het virus en het dus overdragen aan andere dieren en mensen.

Waar komt hondsdolheid (rabiës) voor?

Zoals je in de vorige alinea al hebt kunnen lezen komt hondsdolheid in Europa nagenoeg niet meer voor.  Behalve bij honden komt hondsdolheid ook voor onder de vossen en vleermuizen, echter in de vossenpopulatie is het virus in Nederland inmiddels ook al volledig geëlimineerd en ook bij meest voorkomende vleermuissoort in Nederland komt het rabiës virus eigenlijk niet voor. Desalniettemin raken er jaarlijks toch nog 55.000 mensen wereldwijd besmet met het virus. Met name in aziatische landen is het aantal besmettingen onder honden en katten vrij groot en ook onder de vossenpopulatie in Oost-Europa is het aantal besmette vossen zeer groot. Kijk dus in deze landen extra goed uit voor zwerfhonden en zwerfkatten.

Symptomen van Hondsdolheid

Het rabiës virus, dat wordt opgelopen na een beet van een dier, zorgt voor een aantasting aan de hersenen. De infectie als gevolg van de besmetting treedt toch niet gelijk op na de beet, maar kan soms nog weken, maanden en soms jaren duren. De plaats op het lichaam waarop de beet toegebracht is, is hier nog op van invloed. Hoe verder weg van hersenen, hoe langer het kan duren voordat de hersenen daadwerkelijk geïnfecteerd worden en dus de eerste symptomen van het ziektebeeld aan het licht komen. De periode tussen de besmetting via een beet en de daadwerkelijke infectie noemen we de incubatietijd. Wordt er in deze incubatietijd niet of niet tijdig een vaccinatie toegediend om de besmetting te elimineren, dan duikt vroeg of laat de daadwerkelijke infectie op. Er van uitgaande dat er niet tijdig een vaccinatie toegediend is en het virus steekt daadwerkelijk de kop op, dan is krijgt de mens doorgaans in de eerste fase last van misselijkheid, trillerigheid, koorts, hoofdpijn, braken en een verminderde eetlust. Kortom, alle verschijnselen van een griepvirus. Daarbij kan de wond gaan jeuken en irriteren. In fase twee, de zogenaamde neurologische fase, komen krampen, hyperactiviteit, langdurige erecties, stijve nek en verlammingen optreden. Daarbij komt dat ongeveer een percentage van 50% van de mensen in deze fase een luchtfobie of een waterfobie oplopen. Hierbij krijgen spieren spastische trekjes bij het drinken, het verplaatsen van lucht of het zien van vloeibare bestanddelen. Ook wordt in deze fase vaak extra speeksel aangemaakt waardoor mensen kunnen gaan schuimbekken. Uiteindelijk zal de besmette persoon in coma geraken met de dood tot gevolg. De afgelopen 20 jaar zijn er (voor zover bekend) slechts 2 personen overleden als gevolg van het rabiës virus. Beide personen liepen het virus op in een Afrikaans land na te zijn gebeten door een hond. Voor beide gevallen gold ook dat er niet tijdig de juiste vaccinatie is toegediend waardoor het virus daadwerkelijk voor een besmetting in de hersenen heeft gezorgd.

Ziektebeeld van Rabiës bij dieren

Over het algemeen geldt dat het ziektebeeld voor besmette dieren vrijwel hetzelfde zijn als bij mensen. De waarnemingen van besmetting bij dieren zijn vaak een grote gedragsverandering waarbij de dieren zich doorgaans onrustig en agressief opstellen. Daar komt dan ook gelijk de naam en het beeld vandaan dat bij hondsdolheid past. Bovendien gaan honden en katten vaak rondzwerven, tonen ze zich erg onzeker en zullen flink gewicht verliezen. Vossen daarentegen worden over het algemeen minder schuw en zoeken meer en meer de bewoonde wereld op met daarbij een grotere kans dat ze agressief worden en andere mensen en dieren aanvallen.